Nie tylko pożary! Wielkie zmiany w OSP. Co czeka druhów z powiatu pułtuskiego?

Strażacy ochotnicy z powiatu pułtuskiego przygotowują się do szerszej roli w systemie ochrony ludności i obrony cywilnej. 10 listopada 2026 roku w Komendzie Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Pułtusku odbyło się spotkanie poświęcone profilowaniu jednostek OSP. Wyjaśniamy, na czym polegają planowane zmiany, jakie zadania mogą otrzymać druhowie i dlaczego są one ważne dla mieszkańców naszych gmin.

W Pułtusku rozmawiano o nowych zadaniach strażaków

W naradzie uczestniczyli przedstawiciele kierownictwa Komendy Powiatowej PSP w Pułtusku, samorządów gminnych oraz zaproszonych jednostek OSP należących do krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego (KSRG). Obecny był także starosta pułtuski Robert Czyżewski, pełniący funkcję wiceprezesa Zarządu Oddziału Powiatowego ZOSP RP. Tematem rozmów było przygotowanie ochotników do konkretnych zadań, które mogą okazać się niezbędne podczas powodzi, ewakuacji, awarii infrastruktury czy zagrożeń związanych z konfliktem zbrojnym.

To ważny etap budowy lokalnego systemu reagowania kryzysowego, ale nie oznacza jeszcze, że wszystkie role zostały już rozdzielone. W przekazanej informacji o spotkaniu nie wskazano jednostek, którym ostatecznie przypisano poszczególne profile. Dla mieszkańców najistotniejsze będzie więc to, jakie zadania, szkolenia i wyposażenie zostaną w kolejnych etapach przypisane strażakom z poszczególnych gmin.

Profilowanie OSP. WPU24 zapowiadało te zmiany już wcześniej

Na łamach WPU24.pl pisaliśmy o tym już w lutym w materiale „OSP w powiecie pułtuskim już to robią. Teraz państwo chce to ustandaryzować”. Wyjaśnialiśmy wówczas, że profilowanie ma uporządkować podział zadań między jednostkami, uwzględniając zagrożenia występujące na terenie konkretnej gminy i powiatu. Zamiast oczekiwać, że każda OSP będzie dysponowała sprzętem do każdego rodzaju zdarzenia, system ma opierać się na jednostkach lepiej przygotowanych do określonych działań.

W lipcu wróciliśmy do sprawy w artykule „Wielkie zmiany w OSP. Druhowie dostaną nowe zadania i sprzęt”. Opisaliśmy wtedy cztery profile przewidziane w ochronie ludności i obronie cywilnej oraz harmonogram przygotowań sięgający 2030 roku. Listopadowe spotkanie w Pułtusku pokazuje, że temat ogólnopolskich założeń jest już omawiany bezpośrednio z lokalnymi samorządami i strażakami.

Cztery profile OSP. Kto będzie odpowiadał za ewakuację, wodę i pomoc?

Profil ewakuacyjny ma obejmować pomoc przy przemieszczaniu mieszkańców z terenów zagrożonych oraz ewakuacji zwierząt i mienia. Strażacy mogą wspierać organizację punktów załadunku, pomagać osobom wymagającym szczególnej opieki oraz uczestniczyć w poszukiwaniu ludzi zaginionych. W powiecie pułtuskim takie przygotowanie może mieć znaczenie między innymi przy zagrożeniach powodziowych i innych zdarzeniach wymagających szybkiego opuszczenia niebezpiecznego obszaru.

Profil logistyczny to przede wszystkim zapewnienie zaplecza potrzebnego mieszkańcom i służbom podczas długotrwałego kryzysu. Jednostki o takim profilu mają wspierać dostarczanie wody, przygotowywanie posiłków, organizowanie tymczasowych miejsc zakwaterowania, a także doraźne zasilanie z agregatów i dystrybucję paliw. Chodzi o działania szczególnie istotne wtedy, gdy przerwy w dostawach energii lub uszkodzenie infrastruktury utrudniają normalne funkcjonowanie miejscowości.

Profil medyczny zakłada wsparcie tymczasowych punktów udzielania pomocy, mobilnej pomocy medycznej i dostarczania leków. Druhowie mają wspomagać organizację opieki nad poszkodowanymi i osobami potrzebującymi pomocy w sytuacjach nadzwyczajnych. Nie oznacza to zastępowania lekarzy czy zespołów ratownictwa medycznego, lecz przygotowanie dodatkowego zaplecza dla systemu ochrony zdrowia.

Profil humanitarny dotyczy pomocy ludziom, którzy w wyniku kryzysu stracili dostęp do podstawowych usług lub bezpiecznego schronienia. Jednostki mogą pomagać w obsłudze punktów wsparcia, obiektów zbiorowej ochrony oraz punktów informacyjnych i ewidencyjnych. Ważnym zadaniem będzie także przekazywanie ostrzeżeń i komunikatów, zwłaszcza tam, gdzie nie działają zwykłe środki łączności.

Pułtusk, Narew i DK61. Lokalne doświadczenie już ma znaczenie

W lutowym artykule WPU24 zwracaliśmy uwagę, że niektóre jednostki w powiecie pułtuskim mają już wyraźne specjalizacje wynikające z posiadanego sprzętu i codziennej praktyki. Wskazywaliśmy między innymi podnośniki hydrauliczne OSP Świercze i OSP Drwały, dużą cysternę OSP Obryte oraz łódź OSP Grabówiec wykorzystywaną w działaniach na Narwi. Przypominaliśmy również o doświadczeniu OSP Pniewo, Trzciniec, Dzierżenin i Winnica przy zdarzeniach na DK61 i drogach wojewódzkich.

Nie należy jednak mylić tych dotychczasowych specjalizacji ratowniczych z formalnymi profilami ochrony ludności. Sam fakt posiadania łodzi, cysterny czy podnośnika nie przesądza, czy dana jednostka otrzyma profil ewakuacyjny, logistyczny, medyczny lub humanitarny. Przy planowaniu nowych ról trzeba uwzględnić również możliwości kadrowe, szkolenia, potrzeby mieszkańców i uzgodnienia z samymi strażakami.

Plan do 2030 roku. Na przygotowanie OSP przewidziano duże środki

Rok 2026 jest etapem przygotowania systemu, w tym analizowania potrzeb i możliwości jednostek. Zgodnie z ogólnopolskim harmonogramem gotowość modułów zadaniowych ma osiągnąć co najmniej 25 proc. w 2027 roku, 50 proc. w 2028 roku i 75 proc. w 2029 roku. Pełną gotowość przewidziano na 2030 rok, a docelowo w każdej gminie co najmniej jedna OSP ma być przygotowana do realizacji zadań zgodnie z przypisanym profilem.

Na przygotowanie i doposażenie profilowanych jednostek przewidziano w skali kraju co najmniej 1,36 mld zł w latach 2027–2030. Pieniądze mają służyć między innymi zakupowi sprzętu oraz rozwojowi zdolności potrzebnych do wykonywania nowych zadań. Nie jest to jednak kwota przyznana powiatowi pułtuskiemu, a obecnie nie podano lokalnego podziału tych środków.

Co teraz? Mieszkańcy będą czekać na konkretne decyzje

Najważniejszym kolejnym krokiem będzie wskazanie, które jednostki OSP z terenu powiatu pułtuskiego zostaną przygotowane do poszczególnych profili i jakie otrzymają wsparcie. Samorządy i strażacy będą musieli uzgodnić potrzeby sprzętowe, szkoleniowe i organizacyjne, tak aby nowe zadania dało się rzeczywiście wykonywać w sytuacji zagrożenia. Sens profilowania będzie można ocenić nie po kolejnej naradzie, lecz po gotowości jednostek do konkretnej pomocy mieszkańcom.

::addons{"type":"alert"}

FAQ. Najważniejsze pytania o profilowanie OSP

Czy profilowanie oznacza, że OSP przestaną gasić pożary?

Nie. Profilowanie w ochronie ludności ma rozszerzyć i uporządkować przygotowanie jednostek do działań pomocowych podczas kryzysów. Nie oznacza automatycznego odejścia od dotychczasowych zadań ratowniczych i gaśniczych.

Jakie są cztery profile OSP?

To profil ewakuacyjny, logistyczny, medyczny i humanitarny. Każdy obejmuje inny rodzaj wsparcia mieszkańców, od ewakuacji i dostaw wody po pomoc medyczną oraz informacyjną. Przypisanie profilu powinno wynikać z lokalnych potrzeb i możliwości danej jednostki.

Czy wiadomo już, które OSP w powiecie pułtuskim otrzymają konkretne profile?

W informacji o spotkaniu z 10 listopada nie przedstawiono ostatecznego wykazu przydziałów. Dotychczasowe wyposażenie jednostek może być jednym z czynników branych pod uwagę, ale nie przesądza o decyzji. Na konkretne wskazania i zakres doposażenia trzeba zatem poczekać do ogłoszenia ustaleń.

Kiedy nowy system ma być w pełni gotowy?

Harmonogram zakłada stopniowe przygotowanie modułów w latach 2027–2030. Pełna gotowość została zaplanowana na 2030 rok. Wcześniej konieczne są uzgodnienia, szkolenia, zakup wyposażenia i sprawdzenie przyjętych rozwiązań podczas ćwiczeń.

Źródła: informacja o spotkaniu w KP PSP w Pułtusku z 10 listopada 2026 r.; wcześniejsze publikacje WPU24.pl z 9 lutego i 8 lipca 2026 r.; Komenda Główna PSP, Strategia rozwoju jednostek ochrony przeciwpożarowej na lata 2026–2030; informacja rządowa o Programie Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2027–2031.